Κυριακή 26 Φεβρουαρίου 2023

Αιώνια Ρύπανση»: Η ανεπανόρθωτη βλάβη των PFAS και η Ελλάδα που δεν θέλει να ξέρει - Η Περιφέρεια κρατούσε κλειδωμένη τη μελέτη για τον Ασωπό

 

Μια πολύ σημαντική έρευνα του Reporters United που αφορά (και) την μακρόχρονη "πληγή" του Ασωπού,  αλλά συνδέεται και με τον τρόπο διαχείρισης των αποβλήτων, ιδιαίτερα σε θηριώδεις εγκαταστάσεις  σαν αυτή στη Φυλή.

Το 2017 η Περιφέρεια Αττικής ανέθεσε στο Πανεπιστήμιο Αθηνών τη διενέργεια μελέτης για την παρακολούθηση της ποιότητας των υδάτων στον Ασωπό. Το 2020 η μελέτη παραδόθηκε αλλά παρέμεινε για  δυόμιση χρόνια  κλειδωμένη στα συρτάρια της Περιφέρειας, παρά τα αιτήματα της Ομοσπονδίας Συλλόγων Ωρωπού και το εύλογο δημόσιο συμφέρον. Οι ευθύνες της περιφέρειας Αττικής είναι τεράστιες καθώς  απόκρυπτε για δυόμιση χρόνια  τα ευρήματα μελέτης που η ίδια χρηματοδότησε.

 

Το Reporters United αποκαλύπτει δεκάδες «επιβεβαιωμένες» και «πιθανολογούμενες» εστίες ρύπανσης από τις χημικές ενώσεις PFAS στην Ελλάδα. Στο φως μελέτη του Πανεπιστημίου Αθηνών την οποία η Περιφέρεια Αττικής κρατούσε μυστική για 2,5 χρόνια και η οποία καταγράφει σοβαρές υπερβάσεις των ορίων ρύπανσης από PFAS στον Ασωπό, υπερβάσεις που «υποδεικνύουν κύκλους βιομηχανικής δραστηριότητας / ρίψεις». Η διασυνοριακή έρευνα Αιώνια Χημικά (Forever Pollution) σε συνεργασία με τις εφημερίδες Monde, Süddeutsche Zeitung, Guardian και άλλα 14 ευρωπαϊκά ΜΜΕ.

Το Reporters United συμμετέχει στο Forever Pollution Project (Αιώνια Ρύπανση), τη διασυνοριακή έρευνα που αναπτύχθηκε αρχικά από τις εφημερίδες Le Monde (Γαλλία), Süddeutsche Zeitung (Γερμανία), τους γερμανικούς τηλεοπτικούς σταθμούς NDR και WDR, τα RADAR Magazine και Le Scienze (Ιταλία), το Investigative Desk και την εφημερίδα NRC (Ολλανδία) υπό τον συντονισμό του Arena for Journalism in Europe για τη διασυνοριακή συνεργασία.

Στην Ευρώπη υπάρχουν πάνω από 2.100 εστίες επιβεβαιωμένης σοβαρής ρύπανσης με PFAS (hotspots), όπως διαπίστωσε πολύμηνη διασυνοριακή δημοσιογραφική έρευνα της γαλλικής εφημερίδας Le Monde και άλλων ευρωπαϊκών μέσων ενημέρωσης, στην οποία συμμετέχει το Reporters United. Η έρευνα Forever Pollution Project (στα ελληνικά: Αιώνια Ρύπανση) συγκέντρωσε για πρώτη φορά σ’ έναν χάρτη όλες τις μελέτες επιστημονικών φορέων και κρατικών υπηρεσιών στην ευρωπαϊκή ήπειρο – και ανακάλυψε τα ελληνικά hotspots.

Ένα απ’ αυτά: ο ποταμός Ασωπός.

Η Περιφέρεια κρατούσε κλειδωμένη τη μελέτη για τον Ασωπό

Το 2017 η Περιφέρεια Αττικής ανέθεσε στο Πανεπιστήμιο Αθηνών τη διενέργεια μελέτης για την παρακολούθηση της ποιότητας των υδάτων στον Ασωπό. Το 2020 η μελέτη παραδόθηκε από τον καθηγητή Αναλυτικής Χημείας Νίκο Θωμαΐδη στην Περιφέρεια Αττικής. Παρέμεινε όμως μέχρι και σήμερα, δυόμιση χρόνια μετά, κλειδωμένη στα συρτάρια της Περιφέρειας, παρά τα αιτήματα της Ομοσπονδίας Συλλόγων Ωρωπού και το εύλογο δημόσιο συμφέρον. Το επίσημο αίτημα του Reporters United για χορήγηση της έρευνας προωθήθηκε στο γραφείο του Περιφερειάρχη και εκεί χάθηκαν τα ίχνη του. Παρόλα αυτά, το Reporters United απέκτησε πρόσβαση στην έκθεση και την παρουσιάζει για πρώτη φορά στο κοινό. (Η σύνοψη της έκθεσης είναι διαθέσιμη εδώ ενώ το πλήρες κείμενο εδώ.) Τα νέα δεν είναι ευχάριστα. 

Μια ένδειξη για την προέλευση της ρύπανσης: στον Ασωπό τα επίπεδα PFAS μειώνονται τις Κυριακές, όταν τα εργοστάσια των Οινοφύτων είναι κλειστά. 

Η ρύπανση τους θερινούς μήνες από PFAS στα επιφανειακά ύδατα του Ασωπού φθάνει τα 321 ng/L (νανογραμμάρια ανά λίτρο) και μάλιστα όχι ως υψηλότερη τιμή αλλά ως μέση συνολική συγκέντρωση οκτώ ουσιών PFAS σε δείγματα που ελήφθησαν κατά τη διάρκεια μίας εβδομάδας. Η συγκέντρωση αυτή υπερβαίνει τρεις φορές το όριο με βάση το οποίο οι επιστημονικοί σύμβουλοι του Forever Pollution Project κατατάσσουν μια περιοχή ως hotspot. 

Μια ένδειξη για την προέλευση της ρύπανσης: στον Ασωπό τα επίπεδα PFAS μειώνονται τις Κυριακές, όταν τα εργοστάσια των Οινοφύτων είναι κλειστά.

«H περιοδικότητα των υπερφθοριωμένων ενώσεων στο σημείο δειγματοληψίας R2 [σ.σ.αυτό που βρίσκεται πιο κοντά στη βιομηχανική περιοχή] υποδεικνύει κύκλους βιομηχανικής δραστηριότητας/ρίψεις» αναφέρει η έκθεση. 

Απόσπασμα από την έκθεση του ΕΚΠΑ την οποία παρήγγειλε η Περιφέρεια Αττικής αλλά κράτησε κλειδωμένη στα συρτάρια της επί 2,5 χρόνια.

Οι υπερφθοριωμένες ουσίες έχουν ρυπάνει και τα ιζήματα του ποταμού αλλά και τα υπόγεια ύδατα της περιοχής, με συγκεντρώσεις που επίσης χαρακτηρίζονται ως hotspot (180 ng/L).

Όπως είναι σαφές από την τεχνική έκθεση, στον Ασωπό αφθονούν υπερφθοριωμένες ενώσεις που κανονικά δεν θα έπρεπε να χρησιμοποιούνται πλέον- τα οξέα PFOS και PFOA, που βρίσκονται υπό κατάργηση με βάση την Ευρωπαϊκή Οδηγία για τους έμμονους οργανικούς ρύπους ήδη από το 2006. Μια άλλη υπερφθοριωμένη ένωση, η PFHxA έχει την «τιμή» να εμφανίζεται παντού – όχι μόνο στα επιφανειακά ύδατα του ποταμού, στα ιζήματα και στον υπόγειο υδροφορέα, αλλά και σε μία από τις πηγές πόσιμου νερού της περιοχής, όπου η συγκέντρωση μετρήθηκε στα 44,9 ng/L.

ολόκληρο το άρθρο  ΕΔΩ


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου